Transakcja

W literaturze sensacyjnej często szukamy ucieczki od rzeczywistości, ale bywają książki, które zamiast dawać wytchnienie, boleśnie nas w tej rzeczywistości osadzają. „Transakcja” Piotra Gajdzińskiego to właśnie taka lektura – thriller polityczno-szpiegowski, który pod płaszczem fikcji serwuje nam niezwykle gorzką pigułkę prawdy o współczesnym świecie. To powieść, która wciąga tempem, ale przeraża wnioskami, do jakich zmusza czytelnika po odłożeniu jej na półkę.

Punktem wyjścia jest tytułowa transakcja – wielki biznesowy kontrakt, który ma zmienić układ sił na rynku. Jednak w świecie kreowanym przez Gajdzińskiego nic nie jest tak proste, jak mogłoby się wydawać na pierwszy rzut oka. Autor, korzystając ze swojego ogromnego doświadczenia dziennikarskiego i znajomości mechanizmów władzy, kreśli obraz państwa jako struktury fasadowej. Za oficjalnymi komunikatami, uśmiechami polityków i giełdowymi wykresami kryje się „głębokie państwo” (ang. deep state) – miejsce, gdzie prawdziwe decyzje zapadają w półmroku gabinetów służb specjalnych.

Najbardziej uderzającym i jednocześnie najbardziej przerażającym aspektem tej książki jest obraz inwigilacji. Gajdziński nie bawi się w gadżety rodem z Jamesa Bonda. Pokazuje inwigilację jako system naczyń połączonych, w którym nasze cyfrowe ślady – od historii wyszukiwania, przez geolokalizację, aż po prywatne wiadomości – są walutą w rękach bezwzględnych graczy. Autor uświadamia nam, że w dobie powszechnej cyfryzacji prywatność stała się towarem luksusowym, a w zasadzie wręcz mitem. Każdy z nas jest „przezroczysty” dla tych, którzy dysponują odpowiednim oprogramowaniem i mandatem (lub jego brakiem) do zaglądania w cudze życie.

W „Transakcji” agenci i oficerowie wywiadu nie są herosami ratującymi świat. To ludzie cyniczni, wyzuci z wyższych wartości, dla których jednostka jest jedynie pionkiem na wielkiej, geopolitycznej szachownicy. Gajdziński mistrzowsko oddaje atmosferę paranoi. Czytając, niemal fizycznie czujemy oddech agentów na karku głównych bohaterów. Wpływy służb sięgają tu wszędzie: od redakcji największych gazet, przez rady nadzorcze korporacji, aż po sypialnie najważniejszych osób w państwie.

To, co w powieści przeraża najbardziej, to łatwość, z jaką można zniszczyć człowieka. Wystarczy jeden spreparowany dowód, jedna taśma, która wyciekła do mediów, czy umiejętnie podsycona plotka, by życie bohatera legło w gruzach. Autor pokazuje, że „transakcja” w tytule nie dotyczy tylko pieniędzy – to przede wszystkim handel ludzkim losem, lojalnością i godnością.

Warsztat Piotra Gajdzińskiego zasługuje na najwyższe uznanie. Autor pisze konkretnie, bez zbędnych ozdobników, co dodaje opowieści surowego, wręcz dokumentalnego charakteru. Dzięki temu, że autor przez lata obserwował polską scenę polityczną z bliska, opisywane przez niego mechanizmy korupcji, szantażu i manipulacji brzmią boleśnie wiarygodnie. Czytelnik cały czas zadaje sobie pytanie: „ile z tego wydarzyło się naprawdę?”. Granica między literacką fikcją a reportażem śledczym niebezpiecznie się tu zaciera.

Powieść jest skonstruowana w sposób niezwykle dynamiczny. Krótkie rozdziały, szybkie cięcia i wielowątkowość sprawiają, że książkę czyta się jednym tchem. Jednak to nie akcja jest tu najważniejsza, a ta narastająca w czytelniku duszność – poczucie, że jesteśmy obserwowani i że system, w którym żyjemy, w każdej chwili może obrócić się przeciwko nam.

„Transakcja” to lektura obowiązkowa dla każdego, kto chce zrozumieć, jak może wyglądać współczesna walka o wpływy. To thriller, który zostawia w czytelniku trwały ślad i każe dwa razy zastanowić się przed odebraniem nieznajomego numeru czy wysłaniem poufnego maila. Gajdziński stworzył dzieło, które jest doskonałą rozrywką, ale przede wszystkim poważnym ostrzeżeniem. Pokazuje, że najgroźniejszymi drapieżnikami nie są ci, których widzimy w świetle jupiterów, ale ci, którzy operują w mroku, trzymając w rękach nasze dane i nasze sekrety.

To książka, która wciąga jak bagno i nie puszcza jeszcze długo po przewróceniu ostatniej strony. Jeśli szukacie mocnej, inteligentnej sensacji, która nie boi się dotykać najmroczniejszych zakamarków współczesności – „Transakcja” jest wyborem idealnym.

Rafał Terlecki dziennikarz i reporter telewizji News24 to alter ego autora. Jedną z cech wspólnych dla obu panów jest zacięcie do polityki i to nie tylko tej lokalnej, polskiej. A ponieważ historia opisana w książce dzieje się w pierwszej połowie roku 2025, wojna na Ukrainie trwa, zatem działania podejmowane przez rząd amerykański mają niebagatelne znaczenie. Zwłaszcza gdy wojska tego kraju stacjonujące w Europie traktowane są jako gwarant pokoju. Zatem raporty płynące ze Wschodu w sprawie działań podejmowanych przez Chiny, które napływają od dawno zwerbowanego agenta Wadima Kuzniecowa. Ich treść może wpłynąć na działania amerykańskiego prezydenta, więc polski rząd (a przede wszystkim wywiad, który odpowiada za werbunek) chcą ustalić, czy źródło jest godne zaufania. O współpracę zostaje w prywatnej rozmowie poproszony reporter. Jak zwykle daje się namówić, co więcej angażuje w sprawę swoich najbliższych współpracowników. Co uda im się ustalić? Jakie fakty odkryją przy okazji? Książka prowadzi czytelnika krętą drogą agentów wywiadu i kontrwywiadu. Tu nic nie jest proste i oczywiste. Każdą informację należy dokładnie przeanalizować, każdy błąd może być ostateczny. Bardzo dobrze się czyta tę powieść. Co prawda kilka kwestii autor pozostawia niewyjaśnionych, lecz to jedynie odzwierciedlenie realnego świata. Zacna lektura.

Po pandemii koronawirusa scena polityczna Polski, Europy i świata stała się mocno pogmatwana, a sytuacja niepewna. Gładko oswoić pomagają ją tacy autorzy jak Piotr Gajdziński, który mimo, że tworzy fikcyjną serię sensacyjną, to jednak jej świat przedstawiony jest bliźniaczo podobny do tego, w którym faktycznie żyjemy. A “Transakcja” jest najbardziej aktualna z nich (w stosunku do czasu wydania). Jej akcja toczy się wiosną 2025 roku, a w intrygę wplątane są zależności Polski z Rosją i Stanami Zjednoczonymi. To dostarcza nie tylko dużą dawkę wiedzy, ale i sporo komentarzy politycznych, przestróg i przewidywań, z którymi dobrze jest się zaznajomić. Jako że informacji jest naprawdę dużo, wymagają one od czytelnika skupienia i uwagi, ale odpłacają się sporą świadomością polityczną, co dobrze wynagradza wysiłek. Poza polityką nuty sensacyjnej powieści nadaje wątek szpiegowski, perspektywa rosyjskiego szpiega żyjącego w Polsce, co między innymi pozwala na ukazanie kontrastu pomiędzy życiem i kulturą w Polsce a Rosji. Sama intryga oczywiście jest fikcyjna, choć bazuje na elementach prawdziwych, zarówno aktualnych, jak i historycznych - bo tak naprawdę zaczyna się jeszcze w poprzednim wieku. Ponadto, jako że jest to część serii z dziennikarzem Terleckim, ci, którzy mieli z nim już do czynienia, docenią zmianę, jaka w tej postaci zachodzi - w końcu staje się bardziej ludzki, zaczyna ulegać dylematom, wątpić i pytać czy faktycznie śledztwa są warte narażania życia. Oczywiście można też książkę czytać od serii niezależnie, każdy z tomów to osobna zagadka polityczna.

Piotr Gajdziński autor powieści sensacyjnych, biograficznych słynie z tego, że tworząc, dalszy ciąg losów bohaterów potrafi wydobyć z nich coś, czego ja jako ich odbiorca nie mogę odgadnąć, jak się potoczą i na co tym razem muszę być przygotowana, bo ciągle się coś u nich w życiu zawodowym i prywatnie ma nieoczekiwanie miejsce.

Nie byłoby nic dziwnego w tym wszystkim, gdyby przygody autor Piotr Gajdziński nie rozpoczął od Rafała Terleckiego głównego bohatera powieści kryminalnej w książce pt.'' Transakcja''.

Każdy z występujących w czytanej przeze mnie książce bohaterów jest jakiś, ale z czasem prowadzi niebezpieczną grę, działa nie sam, ale z udziałem kolegów po fachu, oczekując wciąż to od siebie czegoś, o czym nie zawsze chcą powiedzieć. Uważam, że są oni wobec siebie nieufni, gdyż czują, że wokół króluje manipulacja powodująca wiele zmian, lecz należy dzielnie natrafić na tego kogoś, komu zależy na stworzeniu niewygodnych sytuacji, od których można przyczynić się do utraty życia i mieć plamy na honorze w zależności od pełnionej funkcji zawodowej.

Czy na podstawie zamieszczonych 47 rozdziałów można zorientować się, czy coś z nich wynika, czy autor sprytnie opisał zarys tego, co ma się ten czas wydarzyć?

Ponowne powroty do poznanych wcześniej bohaterów sprawiają, na ogół bardzo różne odczucia powodując to, że nie wiemy, czego mamy się spodziewać po ich zachowaniu i czym nas mogą jeszcze zaskoczyć nowi bohaterowie, o ile będą mieli chęć.

Na co tym razem musi być naszykowany czujny dziennikarz stacji telewizyjnej Rafał Terlecki i w jakim stopniu trudności jest nowa misja przygotowana dla niego, jakie korzyści daje mu to zlecenie, co przynosi mu spełnienie, czy jest na nie stuprocentowo gotowy, czy podejmie się wykonać je od razu, czy analizuje, krok po kroku jego przebieg o tym warto, się przekonać czytając ten kryminał.

.

Rosyjski agent Wadim Kuzniecow zostaje zwerbowany przez UOP tuż przed ostatecznym wycofaniem się wojsk radzieckich z Polski. Po latach bezczynności agent nagle zaczyna informować o zmasowanych działaniach Chin w kierunku globalnego konfliktu. Trudno stwierdzić, na ile to prawda, na ile prowokacja. Zaniepokojony tym pułkownik Kubasiński wciąga do sprawy dziennikarza Rafała Terleckiego, który, a przynajmniej ja odniosłam takie wrażenie, miał nadzieję na zawodowy spokój i zamierzał przystopować ze swoimi brawurowymi śledztwami dziennikarskimi. No ale gdy Rafał poczuje dziennikarski zew, nic nie może go powstrzymać. Niestety, to kolejne trudna sprawa, a tropy prowadzą w kierunku niebezpiecznej i skomplikowanej prawdy, która może zburzyć dotychczasowy porządek świata.

W kolejnej, szóstej już odsłonie cyklu z Rafałem Terleckim, Gajdziński kreśli niepokojąco realny scenariusz przyszłości. Zręcznie i wiarygodnie miesza fikcję literacką z rzeczywistymi wydarzeniami, na znanych faktach historycznych opierając trzon historii. Zadaje też, czasem wprost, czasem między wierszami wypowiedzi bohaterów, wiele trafnych pytań o bliską przyszłość Europy Środkowej. Czy możemy ufać Zachodowi? Czy polityka Trumpa faktycznie jest pokojowa? Do czego naprawdę dąży przywódca Rosji? Czy nasze poczucie bezpieczeństwa rzeczywiście jest tak kruche?

Nie jestem fanką powieści sensacyjnych, ale książki Gajdzińskiego czytam z zapartym tchem, mimo że, a zwłaszcza ostatnie tomy cyklu, mocno rujnują mój z trudem budowany spokój w związku z bieżącymi wydarzeniami. W moim odczuciu Gajdziński jest mistrzem realistycznego thrillera szpiegowskiego. Rozległa wiedza historyczna i imponująca znajomość współczesnej polityki owocują autentycznymi i porywającymi fabułami. Nie bez znaczenia jest też postać Rafała Terleckiego, którego polubiłam od czasu Sierocińca Janczarów. To bardzo prawilny dziennikarz, dla którego dotarcie do prawdy jest sprawą nadrzędną. Jest nieustępliwy, nieustraszony i niedający się skorumpować. Gdybyż jeszcze tyle nie pił, byłby to mężczyzna wprost idealny :)))

To powieść dla ludzi o mocnych nerwach i psychice, umiejących filtrować informacje i mających pewien dystans do rzeczywistości, więc jeśli się nie boicie poznać potencjalnych scenariuszy przyszłości, to sięgajcie po Transakcję. 100% akcji, niepokoju i szpiegowskiego klimatu dostaniecie w pakiecie.