Miesięcznik Znak 796 (09/2021). Planeta Śląsk

Grudzień to ten czas w roku, kiedy szczególnie zależy nam, by doświadczać przyjemności i dzielić się nią z innymi.? Dbamy o świąteczne spotkania, dobre jedzenie, upominki dla najbliższych, troszczymy się o atmosferę ciepła i bliskości. Jednak sytuacja na polsko-białoruskiej granicy, wydarzająca się katastrofa klimatyczna i inne problemy, z którymi mierzy się świat i nasz kraj, coraz częściej sprawiają, że zadajemy sobie pytanie, czy w ogóle mamy jeszcze prawo do przyjemności i czy jedynym uczciwym rozwiązaniem nie jest wyraźne samoograniczenie. Przedświąteczna gorączka napędza konsumpcyjne mechanizmy i niejednokrotnie powoduje, że gubimy się w nadmiarze bodźców i wrażeń. Trudno nam wówczas przyjrzeć się sobie i odpowiedzieć na pytanie, co rzeczy...

Krajobraz religijny Polski zmienia się szybko, zwłaszcza w najmłodszym pokoleniu. Według badań CBOS-u 30 lat temu jako wierzący deklarowało się 93% osób między 18. a 24. rokiem życia. W zeszłym roku było to już tylko 71%. Jeszcze szybciej postępuje zanik praktyk religijnych. Odsetek regularnie chodzących do kościoła spadł w tej grupie aż trzykrotnie: z 69% w 1992 r. do 23% w 2021 r. Jednocześnie pozostają w nas pewne duchowe potrzeby: wspólnoty, autotranscendencji, wykroczenia poza bieg codziennych spraw. W tym numerze przyglądamy się, w jakich obszarach - w tradycji religijnej i poza nią - próbujemy te potrzeby realizować. Jakie historie stoją za decyzją o apostazji? Gdzie szukamy duchowego schronienia? Jak budować dojrzałą religijność? Odpowiadają: Mi...

Jakimi słowami opisuje się wojnę? Ukraińscy pisarze i pisarki, których poprosiliśmy o relacje z kraju, sięgają po różne pojęcia. Piszą o strachu, cierpieniu, nienawiści, śmierci. Ale także o odwadze, wdzięczności, miłości. I co może zaskakujące: o poczuciu winy i wstydzie – towarzyszącym uchodźcom opuszczającym swoje państwo, tym, którzy zostali, ale nie uczestniczą bezpośrednio w walkach, a wreszcie osobom, których jedyną „przewiną” jest fakt, że ich językiem ojczystym jest rosyjski. Oddajemy głos twórcom z Ukrainy, aby swoimi słowami opowiedzieli o tym, jak ta wojna wygląda, na jakim historycznym i politycznym gruncie się zrodziła i w końcu jak zmieniła ich życie. Piszą: Jurij Andruchowycz, Sofija Andruchowycz, Wołodymyr Rafiejenko, Wikto...

W Temacie Miesiąca: Jak znaleźć swoje miejsce w Kościele? Dlaczego z niego odchodzimy? Gdzie szukać duchowej strawy? Czy Polskę czeka szybka sekularyzacja? Odpowiadają: Szymon Hołownia, Natalia de Barbaro, Magdalena Smoczyńska, Charles Taylor Ponadto w numerze: Protesty w Hongkongu - Czy masowe demonstracje doprowadzą do powstania nowego narodu? Fenomen nawróceń - Co motywuje ludzi do radykalnej odmiany życia? Esej Mikołejki oraz listy Petersona i Bartha Czy umyliście już okna dla Jezusa? Mistyka miotły, czyli o holenderskiej manii sprzątania Opowiadanie Barbary Sadurskiej Śmierć wrogom ojczyznyPodmiot odpowiedzialny za bezpieczeństwo produktu: Społeczny Instytut Wydawniczy Znak Sp. z o.o., ul. Kościuszki 37, 30-105 Kraków (PL), numer telefonu: 126199500, adres e-ma...

Oswajanie samotności Boimy się samotności, a ten lęk szczególnie nasiliło doświadczenie odosobnienia w trakcie pandemii. Sprzyja jej również kultura nastawiona na produktywność, która może alienować od nawiązywania bezinteresownych relacji. Angażują przecież najcenniejsze waluty – czas i emocje. Odosobnienie jest nie tylko prywatnym doświadczeniem, ale również kwestią publiczną, którą podejmują powstające w kolejnych krajach ministerstwa do spraw samotności. Jakby wbrew obawom, bywa, że samotność stanowi życiowy wybór nie tylko ze względu na pragnienie samorealizacji, ale też dzięki przyciąganiu innymi pożytkami – zrozumieniem siebie, swoich potrzeb i tego, kim się jest. Czy mówimy o samotności jako zagrożeniu, czy też sztuce dobrego życia, b...

W obliczu postępującej katastrofy klimatycznej oraz rosnącej liczby ludności temat jedzenia wydaje się jednym z najważniejszych wyzwań współczesności. Z jednej strony marnujemy 1/3 światowej produkcji żywności, a z drugiej – co trzeci człowiek na Ziemi cierpi z powodu głodu bądź niedożywienia. W związku z tym kwestia tego, co pojawia się na naszych talerzach, nie może pozostawać sprawą indywidualnego wyboru, lecz, siłą rzeczy, stanowi część ogromnej sieci produkcji i dystrybucji żywności, która wymaga znacznych korekt. W Temacie Miesiąca: Czy z naszych stołów znikną kawa, wino i kakao? Kiedy zjemy burgera z in vitro? Jak rozbudzić w sobie czułość dla jedzenia? Odpowiadają: Zbigniew M. Karaczun, Ewa Kopczyńska, Krzysztof Kornas i Marta SapałaPodmi...

Cała prawda o narkomanii non-fiction. Czy miękkie narkotyki to ściema? Co robić, gdy znajdziesz w plecaku dziecka jointa lub biały proszek? Co to jest bad trip i dlaczego psychodeliki to zabawa dla dorosłych. Kim są dzieciaki-mrówki i dlaczego kobiety ćpają leki na receptę? Co to znaczy, że na Tinderze króluje chemseks? Czy od jedzenia lub związku można się uzależnić? Jak (wy)leczyć narkomana i co dzieje się za drzwiami Monaru? Narkotyki to odpowiedź na nasze czasy – są szybkie, agresywne, sztuczne i powszechnie dostępne. Wystarczy zamówić dowolny towar w internecie, a kurier przywiezie paczkę do domu lub paczkomatu. Ostatecznie dilerzy nie wiedzą, co sprzedają, dzieciaki nie wiedzą, co ćpają, a lekarze nie wiedzą, jak ratować, gdy na SOR trafi pacjent po...

19–letni Ahmad z Syrii marzący o studiach prawniczych, 38-letnia Awin z Iraku, matka pięciorga dzieci, 24–letni Issa, syryjski chrześcijanin, student informatyki… Dzięki niedawnemu reportażowi „Der Spiegla” poznaliśmy imiona i losy większości z 17 osób, które zginęły, próbując przekroczyć granicę polsko–białoruską. O tych ludziach wiemy, ofiar mogło być jednak więcej. Rozmawiając o uchodźcach i migrantach, musimy przede wszystkim pamiętać o konkretnych osobach i o tym, że powinniśmy zrobić jak najwięcej, by uniknąć w przyszłości takich tragicznych śmierci. Jednocześnie naszą wrażliwość moralną warto uzbroić w wiedzę i w refleksję o zasadach, którymi mamy się kierować jako polityczna wspólnota. Tylko w ten sposób możemy odpowiedzi...

Na przestrzeni blisko 80 lat miesięcznik "Znak" niewątpliwie ewoluował. Niezmienne pozostały jednak jego imponderabilia: przywiązanie do wolności i solidarności, poszukiwanie głębszej warstwy rzeczywistości, zamiłowanie do piękna i pasji życia. A także upodobanie do najwyższej klasy autorek i autorów: zapraszamy do lektury zarówno tych dzisiejszych, jak i tych z przeszłości, wyrażających prawdy zadziwiająco ponadczasowe. Wierzymy, że zebrane tu hasła i teksty mogą stanowić dla Czytelniczek i Czytelniczek inspirację do dobrego, mądrego życia - i radości z niego. Filip Springer: Ważne są przyzwoitość i styl, w jakim żyjemy Oksana Zabużko: Kochaj wolność i dbaj o nią Reza Aslan: Religia to zjawisko społeczne. Od nas zależy, czy będzie dobra Ewa Illouz...

Jak być z drugim człowiekiem? Jak mówić o chorobie i cierpieniu? Jak komunikować, żeby nie ranić? Jak pokazywać drugiej osobie, że jest ważna, potrzebna, słuchana? Jak zaspokoić odwieczną tęsknotę człowieka do nieśmiertelności? Jak pisać i jak być dobrym reporterem i dziennikarzem? Te pytania to tylko część problemów poruszanych przez autorów artykułów i esejów zamieszczonych w tomie dedykowanym Profesorowi Aleksandrowi Woźnemu. To jednocześnie podstawowe tematy badań i dociekań Profesora. Bliskie Jubilatowi osoby piszą o tym, co stało się dla nich ważne, ciekawe, inspirujące, warte rozważań między innymi właśnie dzięki Profesorowi. W tomie znajdziemy ponadto refleksje na temat komunikacji międzykulturowej, mądrości sztuki i piękna eseju, jęz...

Neuronauka i neurobzdury Co roku ukazuje się w Polsce kilkanaście książek z mózgiem w tytule. Obok prac popularnonaukowych dużo jest też rozmaitych „instrukcji obsługi”: jak usprawnić działanie swego mózgu, przeprogramować go, a nawet „włamać” się do niego. Neuronauka detronizuje psychologię jako dyscyplina, która mówi, jak żyć: podpowiada, w jaki sposób zmniejszyć stres, usprawnić pamięć, efektywniej pracować, osiągnąć szczęście… Niekiedy jednak zamiast rzetelnych wyników badań mamy do czynienia z marketingowym zabiegiem, który przez dodanie przedrostka „neuro” usiłuje nadać walor naukowości banalnym obserwacjom. Dobrze więc nauczyć się, jak prawdziwą neuronaukę odróżniać od rozpowszechnionych neurobzdur. Czy nauki o mózgu mogą...

Treść książki oraz dokładne, wyczerpujące opracowanie. Jest więc: ciekawie napisana biografia pisarza, kalendarium jego życia i twórczości, precyzyjnie określone: rodzaj i gatunek literacki utworu, szczegółowy plan wydarzeń, plan losów głównego bohatera, wyczerpująca charakterystyka postaci, interpretacja treści. Absolutną nowością jest indeks komentarzy do tekstu. Na marginesach poszczególnych stron oznaczone są fragmenty, w których jest mowa o czasie, miejscu akcji, poszczególnych bohaterach, najważniejszych wydarzeniach, scenach, opisach, motywach i symbolach występujących w książce. Spis tych informacji wraz z numerami odpowiednich stron pomoże łatwo odnaleźć potrzebny fragment i cytat.Podmiot odpowiedzialny za bezpieczeństwo produktu: Wydawnictwo GR...