Raport Kruka

Przemysław Kowalewski dał się poznać jako autor mrocznych, intensywnych i bolesnych w swym przekazie powieści. Twórca, który nie unika trudnych, kontrowersyjnych tematów, nawet jeśli wielu uważa, że pewne fakty powinny pozostać w ukryciu. Taką też książką jest jego najnowszy kryminał „Raport Kruka”. Tym razem akcja, w przeciwieństwie do jego poprzednich powieści, rozgrywa się współcześnie, ale sięga w przeszłość, wciągając czytelnika w labirynt intryg, tajemnic i emocji, od których trudno się uwolnić.

"Prawda was wyzwoli"

Przyznaję, że moja wiedza na temat polskich obozów powojennych, w których zginęło wiele tysięcy ludzi, była żadna, bo i nie mówi się o tym na lekcjach historii. To temat trudny, niewygodny, rzutujący na obraz naszego kraju, z którego moglibyśmy być dumni. Ale to także element naszej przeszłości i nie powinien być zamiatany pod dywan. Powinniśmy zmierzyć się z prawdą i uznać to, co wynika z faktów. A jeśli prawda rzeczywiście wyzwala, to dlaczego tak wielu woli ją ukrywać?

Jak napisał kiedyś George Orwell: "Kto rządzi przeszłością, w tego rękach jest przyszłość; kto rządzi teraźniejszością, w tego rękach jest przeszłość" i trudno się z tym nie zgodzić.

Autor kieruje trójkę wyjątkowych bohaterów do Szczecina, gdzie niemal dziesięć lat temu w podziemiach kościoła odkryto tajemniczą kryptę. Sprawa została jednak nagle i niepokojąco wyciszona, a kilku związanym z nią osobom zamknięto usta. To wzbudza w bohaterach jeszcze większą determinację, by odkryć prawdę. Nie spodziewają się jednak, że, jak to zwykle bywa, prawda ma swoją cenę. I jest ona bardzo wysoka.

Profesor Nikita Wajda wraz z dawnym studentem Heblem i jego kuzynką wkraczają na ścieżkę, z której nie ma odwrotu. Sprawa staje się ich obsesją, a zagadka krypty pochłania ich bardziej, niż powinni na to pozwolić. Napięcie rośnie, a pętla wokół nich zaczyna się niebezpiecznie zaciskać, prowadząc do tragedii. Co takiego skrywa krypta, że niektórzy zrobią wszystko, by nigdy nie ujrzało to światła dziennego? Odpowiedź jest przerażająca.

To książka, która długo nie da o sobie zapomnieć. I dobrze. Jest brutalna, ale potrzebna. To historia, która obnaża prawdę o naturze człowieka, pokazuje, że zło nie ma narodowości, prawdę zawsze można zmanipulować, a ci, którzy jej szukają, muszą liczyć się z konsekwencjami. Smutne, ale prawdziwe. „Raport kruka” to thriller, który trzyma za gardło, kryminał, który wywołuje ciarki, i powieść, która zmusza do refleksji.

Przemysław Kowalewski to autor, którego poprzednie książki zawsze robiły na mnie duże wrażenie. Jego seria z Ugne Galantem wciągnęła mnie bez reszty – miała niepowtarzalny klimat, świetnie wykreowanych bohaterów, zwłaszcza głównego, oraz historię, która trzymała w napięciu od początku do końca.

„Raport kruka” to powieść bardziej surowa, pozbawiona atmosfery, którą znałam z wcześniejszych książek autora. Nie potrafię ocenić, czy jest gorsza – jest po prostu inna. Przemysław Kowalewski postawił na zupełnie nową konwencję, co kompletnie mnie zaskoczyło, bo byłam przyzwyczajona do jego poprzednich historii. Przyznaję szczerze, że ta nie przypadła mi do gustu, co stwierdzam z ciężkim sercem, bo bardzo cenię twórczość autora. Przemysław Kowalewski jak dotąd imponował mi swoją wiedzą, pracowitością i determinacją w dociekaniu prawdy. Tworzył wciągające historie osadzone w czasach, w których dorastał, a na potrzeby powieści ubierał je w literacką fikcję.

Tym razem Przemysław Kowalewski nie osadził swojej powieści w rzeczywistości Polski Ludowej, lecz w współczesności, sięgając po niechlubny rozdział w historii naszego kraju. Fakty, które przestały już być tajemnicą, stają się osią fabularną powieści sensacyjnej – pełnej zagadek i napięcia, balansującej na granicy prawdy i mistyfikacji. To historia w stylu „Kodu Da Vinci” i „Indiany Jonesa”, w której bohaterowie prowadzą niebezpieczną grę, ocierając się o niemal absurdalne spiski i teorie. Nie mogę uwierzyć, że książkę napisał ten sam autor, który stworzył znakomitą serię z Ugne Galantem.

Styl pisania autora w „Raporcie kruka” to mieszanka elementów, które mogą być zarówno zaletą, jak i wadą książki. Przemysław Kowalewski starał się poruszyć trudne i kontrowersyjne tematy, jednak nie zawsze potrafił znaleźć równowagę między fabułą a swoimi osobistymi przekonaniami, które wprowadził do tekstu, wpłynęło negatywnie na mój odbiór książki.

Autor chyba błędnie założył, że wszyscy jego czytelnicy są przeciwnikami poprzedniej partii rządzącej i Kościoła. Dał upust swoim poglądom, co odbiło się na wiarygodności powieści. Ceniłam autora za dokładność w przedstawianiu faktów, dogłębne badania i opieranie swoich powieści na sprawdzonej prawdzie, choć nie omijał ubarwiania jej fikcją. Niestety, sam pomysł pisania o przymusowych obozach pracy na Śląsku nie do końca się obronił, ponieważ prawdziwa historia została zalana stekiem spekulacji i teorii spiskowych, nie mających wiele wspólnego z rzeczywistością.

Zrzucanie winy za brak wyjaśnienia tamtych niechlubnych dla nas wydarzeń na poprzedni rząd jest zbyt wszechobecne i zbyt nachalne, tym bardziej że w powieści poruszane są zdarzenia z historii Polski z lat 45-50. Przez te wszystkie lata, niezależnie od frakcji politycznej, która akurat rządziła, nikomu nie zależało na ujawnieniu prawdy o przymusowych obozach pracy na Śląsku.

Wątek sensacyjny wokół tego historycznego tematu nie pasuje mi tu szczególnie. Współcześnie, według autora, w tę sprawę zamieszani są politycy prawicy, duchowieństwo i historycy. Dlaczego wszyscy ci ludzie mieliby z taką zażartością bronić dostępu do prawdy o tamtych wydarzeniach? Może takie podejście do tematu jest interesujące, ale czy spekulacje z nim związane nie są pozbawione dobrego smaku?

Nie jestem zwolenniczką uprawiania polityki w powieściach. Nie rozumiem tego i nie pochwalam. Każdy ma prawo do swoich poglądów i przykro zapewne jest komuś czytać w książce, że autorowi nie pasują jego poglądy, a on sam narzuca nachalnie swoje i spekuluje oraz manipuluje faktami. Szkoda, bo to mogłaby być dobra powieść sensacyjna, a tak wyszedł zlepek różnych gatunków, który nie do końca został chyba przez autora przemyślany.

Przemysław Kowalewski znany z serii kryminałów osadzonych w czasach PRL-u z Ugne Galantem po tomie czwartym pokusił się o coś innego... O “Raport Kruka”, który choć nie wpisuje się w serię, to opiera się na tym, co z niej znamy - to ciągle te same uniwersum, tyle że pokolenie później. Głównym bohaterem jest Nikita Wajda, którego czytelnicy cyklu mogą kojarzyć w roli dziecka jednego z głównych bohaterów serii. Tutaj to on jest postacią przewodnią i bohaterem z cechami nadzwyczajnymi - to profesor i archeolog, który cechuje się fotograficzną pamięcią, wysoką inteligencją i lekkim spektrum autyzmu. Jego towarzysze są równie niezwykli, jak choćby hakerka, która mocno kojarzy się z Lisbeth Salander. Cała historia rozpoczyna się od zdarzenia prawdziwego, pewnego odkrycia w jednym ze szczecińskich kościołów, które jest zaczynem tej szybkiej, dynamicznej, bardzo sensacyjnej historii. Postacie zdają się jej nośnikiem, są albo wyraźnie dobrzy, albo wyraźnie źli, a my obserwujemy ich nieustanne potyczki. Książka mocno wpisuje się w gatunek sensacji, momentami ociera się o wątki makabryczne. Tym, co wypacza schemat, jest historia z przeszłości - oparta o prawdę historyczną, którą polski naród wygodne przemilczał. To powoduje pytania o to jak budowana jest historia, o jej jednostronność i hipokryzję. To spory atut tej powieści, jednak nie on zajmuje miejsce dominujące. Dla fanów sensacji będzie to plus, dla mnie był minus, zatem polecam ten tytuł tym, którzy oczekują od książki dynamizmu, znajomych kreacji postaci i ich losów.

Nowa powieść Przemysława Kowalewskiego, to miks gatunkowy, który mnie intryguje od dawien dawna, ponieważ „Raport Kruka” łączy w sobie sensację, wątki kryminalne i bardzo mocno akcentowane tło archeologiczno historyczne.

Oś fabularna rozgrywa się wokół zagadkowej krypty, która nie tylko intryguje, ale także budzi pytania o skarby i wydarzenia z przeszłości, a ta jak wiadomo może dać zarówno ukojenie jak i nieopisane pokłady bólu i cierpienia.

Głównym bohaterem jest Nikita niezwykle zdolny i zdeterminowany w działaniach archeolog. Postać barwna, intrygująca i skrywająca w sobie znacznie więcej niż w początkowej fazie powieści pokazuje.

Kowalewski swoją historię opowiada w sposób pełen napięcia, a zarazem bardzo barwny sugestywny, ciekawym zabiegiem było użycie symboliki, bo dla mnie to bardzo atrakcyjne zagadnienia, a nie są zbyt często w literaturze eksploatowane. Stworzony przez autora fabularny labirynt, do którego mnie zaproszono, był na tyle intrygujący, że nie chciałam go opuszczać, a całą lekturą się delektowałam. W powieści wybrzmiewa też dość popularne, ale niezmiennie istotne pytanie, jaki jest sens i koszt poniesiony podczas poszukiwania prawdy.

Mnie ta historia dała dużo czytelniczej radości, a miks kryminału z historią to romans literacki, który zdecydowanie do mnie trafia. W lekturze spodobało mi się ukazanie, jak historia odbija się echem w teraźniejszości i jaki może mieć wpływ zarówno na życie jednostki jak i mas. A warto pamiętać, że prawda, chociaż często trudna i niewygodna jest kluczem do osiągnięcia spokoju, wolności i harmonii.

Przyznaje, że dałam się tej powieści pochłonąć, a pochłonęła mnie jej zagadkowość i refleksyjność, a grzebanie w przeszłości właśnie prowadzi do bolesnej prawdy. „Raport Kruka” mnie usatysfakcjonował i to zarówno fabularnie jak i emocjonalnie, a jego wielowymiarowość dostarcza także wiele intelektualnych przyjemności.